Sprzeciw wobec planów wydobycia a tym bardziej uznania złóż cynku i ołowiu na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej za strategiczne przybiera na sile. Po jednogłośnych uchwałach rad gmin Poręby, Zawiercia, Łaz, Ogrodzieńca, a także Rady Powiatu Zawierciańskiego, przedstawiciele samorządów ruszyli do Warszawy, by wprost przedstawić swoje stanowisko rządowi.
Samorządy jednomyślne: nie dla kopalni
Wszystkie lokalne władze są zgodne – potencjalna kopalnia zagraża zdrowiu mieszkańców, środowisku, wodzie oraz przyszłości gospodarczej regionu. Rada Miejska w Zawierciu przyjęła uchwałę przygotowaną z inicjatywy prezydent Anny Nemś, w której wyraźnie podkreślono, że uznanie złóż rud cynku i ołowiu za strategiczne narusza interesy wspólnoty samorządowej. Radni wskazali, że takie rozwiązanie oznaczałoby konieczność wprowadzenia zakazów zabudowy i ograniczeń własności gruntów, a decyzja zapadałaby bez realnej możliwości odwołania.
– Nie można interesu przedsiębiorcy zainteresowanego wydobyciem przedkładać nad interes mieszkańców, ich zdrowia i majątku – czytamy w dokumencie, który został przyjęty jednogłośnie.
Złoża nie są strategiczne a w Zawierciu nie ma górników
Nowelizacja Prawa geologicznego i górniczego otworzyła drogę do uznawania złóż za strategiczne decyzją ministra. Jednak argument o konieczności zabezpieczenia zasobów cynku i ołowiu nie wytrzymuje krytyki. Światowy rynek tych surowców jest obecnie nasycony, a w wielu branżach coraz większe znaczenie odgrywa recykling. Zarówno cynk, jak i ołów mogą być z powodzeniem odzyskiwane z już istniejących produktów, co ogranicza potrzebę otwierania nowych, ingerujących w środowisko kopalń.
Również argument o nowych miejscach pracy jest chybiony. W regionie zawierciańskim nie ma tradycji górniczych. Na pracę w stworzonej kopalni mogą ewentualnie liczyć górnicy ze zlikwidowanego zakładu wydobywczego w Bolesławiu lub ze śląskich kopalni. Wynika z tego, że w kontekście indywidualnych korzyści dla zatrudnionych w takim przedsiębiorstwie zyskają głównie osoby spoza powiatu zawierciańskiego, zyski z wydobycia będzie czerpać zagraniczna firma, większość podatków z wydobycia cynku i ołowiu przejmie Skarb Państwa. Natomiast region dostanie gospodarczy pasztet, który jak nowotwór będzie trawił dobrej jakości wodę, niszczył krajobraz w obszarze objętym lejem depresji powstałym przy eksploatacji rud cynku i ołowiu (w okolicach Bolesławia ma on 400 km kwadratowych powierzchni) i dodatkowo jak wrzód w butonierce pojawi się staw poflotacyjny z breją zawierającą całą tablicę Mendelejewa, która będzie podtruwać powietrze, wodę i glebę.
Jurajska solidarność w Warszawie
Kilka dni temu samorządowcy powiatu zawierciańskiego: Teresa Mucha-Popiel – Starosta Zawierciański, Anna Nemś – Prezydent Zawiercia, Maciej Kaczyński – Burmistrz Łaz oraz Ryszard Spyra – Burmistrz Poręby spotkali się w Warszawie z Minister Klimatu i Środowiska Pauliną Hennig-Kloską, Głównym Geologiem Kraju Krzysztofem Galosem oraz posłem Kamilem Wnukiem.
– Zdecydowanie sprzeciwiamy się przedłużaniu koncesji na rozpoznanie złóż rud cynku i ołowiu i uznaniu tych złóż za strategiczne. Jura to zielone serce Polski, a nie przemysłowy poligon. Nasze stanowisko jest jasne: NIE dla kopalni na Jurze – podkreślali samorządowcy.
Rozmowa była okazją do wyrażenia wspólnego głosu mieszkańców i władz lokalnych. Samorządy liczą, że stanowisko to zostanie wysłuchane, a decyzja ministerstwa będzie zgodna z dobrem ludzi i ochroną środowiska. Zgoda na kolejne przedłużenie koncesji (po raz piąty!) będzie wyraźnym sygnałem lekceważenia przez rząd decyzji podejmowanych przez samorząd zawierciański i policzkiem dla wszystkich mieszkańców, których opinia zostanie w ten sposób zlekceważona.
W obronie przyszłych pokoleń
Jurajski krajobraz to nie tylko walory przyrodnicze i turystyczne, ale także kapitał społeczny i gospodarczy regionu. Ewentualne otwarcie kopalni zniszczyłoby to, co budowano przez dziesięciolecia – od turystyki i rolnictwa po lokalne inwestycje w rozwój zrównoważony. Sprzeciw samorządów i mieszkańców jest więc nie tylko głosem w obronie własnego podwórka, ale też apelem o odpowiedzialne podejście do polityki surowcowej państwa. Bo jak podkreślają protestujący: władza swój początek bierze z woli Narodu – i to właśnie mieszkańcy powinni decydować o przyszłości swojej ziemi.
fot. FB Starostwo Powiatowe w Zawierciu
